ΑΦΡΟΔΙΤΗ ΚΟΡΥΤΣΑΙΑ

ΚΟΡΥΤΣΑ

1937

24 Γενάρη, Κορυτσά

Το ζεστό νερό μου θυμίζει κάθε πρωί

πως δεν έχω τίποτε άλλο ζωντανό κοντά μου.

ΑΦΡΟΔΙΤΗ  ΚΟΡΥΤΣΑΙΑ

9 Απρίλη, Κορυτσά 1937

Όταν οι γονιοί βγαίνουν, στέλνουν την κόρη τους στο σπίτι του θείου, και το γιό στο σπίτι του άλλου θείου, δεν μπιστεύουνται ν’ αφήσουν τ’ αδέρφια μαζί.

     Μια γειτόνισσά μου είχε κάποια προίκα, που τη βοήθησε να παντρευτεί. Είναι ξανθιά, «ομορφονιά», με στιβαρά πόδια και γερά καπούλια. Λένε πως είχε ένα νόθο από κάποιο μπέη πριν από το γάμο της. Η προίκα της ερχότανε από έναν αδερφό στην Αγγλία. Αυτός κατάφερε να τον υιοθετήσουν(;) δυό Εγγλέζες γεροντοκόρες που του άφησαν την περιουσία τους. Αυτά τα διηγούνται όλοι, δεν πειράζεται κανείς. Εδώ, που σκοτώθηκαν τόσο εύκολα για πολιτικούς λόγους και για λεφτά, δεν έχουν απολύτως καμίαν ευθιξία, ούτε «φιλότιμο», όπως σήμερα ακόμη στις συνοικίες της Αθήνας. Δράματα για λόγους τιμής δεν τυχαίνουν, ούτε θυμούνται άνθρωποι που μένουν εδώ από 10 ή 15 χρόνια.

     Λένε για έναν άλλον, από τους γνωστούς, πως όταν πήγαν και του είπαν ότι η γυναίκα του κάνει το ζώο με τις δυό ράχες μ’ έναν αλβανοκαλαβρέζο σχετικό του, αποκρίθηκε: «Μην την πειράξετε, είναι πολύ  νευρική.». Η αλήθεια είναι πως και αυτός πλάγιαζε με τις γυναίκες του αντίζηλού του.

     Οι γυναίκες που δεν έχουν κάποια  ρετσινιά είναι σπάνιες.

     Σεμνότυφοι, περίεργοι, κακολογούν με τη μεγαλύτερη ευκολία. Αναφέρουν έναν πατέρα φωνάζοντας  μόλις ξυπνούσε στη νύφη του: «Πόσες φορές σε καβάλησε ο γιός μου;» Η νύφη είναι Γερμανίδα, ο γιός αφού έφαγε τα λεφτά του στα χαρτιά και τις γύφτισσες (σου μιλούν για μυθώδη ποσά: 20-25.000 αιγυπτιακές λύρες), εκμεταλλεύεται τη γυναίκα του.

     Τέτοια ακατάσχετη σπατάλη αναφέρεται  για πέντε-δέκα ανθρώπους, και πρέπει να σκεφτεί κανείς πως πρόκειται για μια επαρχιακή πόλη 25.000. Όταν απορήσεις κουνάνε το κεφάλι και απαντούν: «Οι γύφτισσες, τα χαρτιά, τα Τίρανα, η Θεσσαλονίκη» Η Θεσσαλονίκη είναι γι’ αυτούς η μεγάλη πολιτεία.

     Δεν ξέρω καλά τις γύφτισσες. Όσες είδα στους δρόμους είναι ελεεινές και τόσο βρώμικες, που μια γύφτισσα από κείνες που λένε την μοίρα στα καφενεδάκια της Αθήνας θα σιχαινότανε να φτύσει πάνω τους. (Άλλωστε η σωματική καθαριότητα είναι εξαίρεση εδώ.) Σου δείχνουν έναν οικογενειάρχη εξηντάρη: «Αυτός, έχει μια γύφτισσα στο κτήμα του». Μου είπαν προχθές για έναν νέο, πλούσιο, συγγενή υπουργού , παντρεμένο από αγάπη, πως έχει σπιτωμένη γύφτισσα.

     Τις γύφτισσες που δεν είναι σπιτωμένες τις βρίσκεις σε κρυφές προξενήτρες, που τις δείχνει όλος ο κόσμος, ή στα πορνεία, πλάι στο νεκροταφείο, τώρα που οι ξένες γίνουνται λιγοστές(οι Ιταλοί θέλουν να προστατέψουν το εθνικό τους γόητρο). Τα πορνεία έχουν άλλες ιστορίες. Σου λένε λ.χ.: Αυτός (ένας άσωτος ντόπιος) ξεκινούσε με την παρέα του, Σάββατο μεσημέρι, μουσική επί κεφαλής, όπως στους γάμους, για το μπορντέλο. ‘Η ακόμη: Ήταν τα χρόνια που μια πόρνη είχε το ένα πόδι πιο κοντό από τ’ άλλο. Ένας Ιταλός, όταν πήγαινε να την ανταμώσει, καβαλούσε πάντα κι ένα τούβλο μαζί του, για την ισοπέδωση. Τον εβλέπαμε συχνά με το τούβλο στο χέρι.

     Φυσικά, οι γλώσσες, με την παραμόρφωση που έχουνε πάθει, δουλεύουν ανάλογα και για τους ξένους. Η γυναίκα του Άγγλου «μητρομανής» που έβγαινε στο κυνήγι μ’ ένα σωρό παλικάρια του στρατού και της χωροφυλακής για να κάνει τον έρωτα μαζί τους. Η γυναίκα του Γάλλου πλάγιασε με τόσους μπέηδες ο άντρας της, της έκανε τις πλάτες. Και όταν ρώτησα που το ξέρουν τελοσπάντων, μου εξήγησαν πως διάφοροι άτυχοι μνηστήρες της έστησαν παγανιά και την έπιασαν, τη στιγμή της ηδονής, με το διαλεχτό της.

     Κι ενώ ψιθυρίζονταν όλα αυτά, μια βουβή υπουλότητα σαν τη Νεκρή Θάλασσα. Ο διευθυντής του ορφανοτροφείου λεγότανε «άγιος» από όλο τον κόσμο. Θα είναι δυό-τρείς εβδομάδες, πήγανε στο νοσοκομείο ένα παιδί ως δέκα χρονώ, που είχε πάθει αιμορραγία. Το βρήκανε συφιλιδικό. Ομολόγησε πως είχε σχέσεις με το διευθυντή. Έτσι βρέθηκαν και άλλα παιδιά του ορφανοτροφείου με σύφιλη. Η γυναίκα του, όταν την ανάκριναν, βεβαίωνε ότι ήταν ανίκανος, γιατί είχε να την πλησιάσει δέκα τόσα χρόνια.

     Η αρσενική ομοφυλοφιλία είναι σχεδόν συνήθεια. Δεν ξέρω για την θηλυκή, μολονότι γίνουνται συχνά κοινωνικές συγκεντρώσεις γυναικών μόνων, όπου χορεύουν κάνοντας ντάμα και καβαλιέρο. Η σύφιλη, πολύ διαδεδομένη, έχει γεμίσει τον τόπο από ανισόρροπους και ηλίθιους.

Γιώργος Σεφέρης

Μέρες  Γ΄

16 Απρίλη 1934-14 Δεκέμβρη 1940

Εκδόσεις Ίκαρος  1977, σ. 43-45

Πειραιάς,   Σάββατο 24 Σεπτεμβρίου 2016

Γιώργος Χ.Μπαλούρδος

Υ.Γ. Μια ίωση και ένα τεχνικό πρόβλημα, με κράτησε στο κρεβάτι αρκετές μέρες, και κατέστρεψε τον παλαιό Ηλεκτρονικό Υπολογιστή. Συνήθεια παλιά, όποτε αρρωσταίνω να διαβάζω, για συντροφιά και παρηγοριά, τις πολύτομες ημερολογιακές «ΗΜΕΡΕΣ» του νομπελίστα ποιητή Γιώργου Σεφέρη. Ημερολογιακές καταγραφές μιας ολόκληρης εποχής και μιας περιόδου, ενός χώρου και ενός τόπου που γνώρισε από κοντά κατά την διάρκεια της εργασιακής του ενασχόλησης ως διπλωμάτης. Σημαντικές απεικονίσεις του ελληνικού χώρου και της ανθρωπογεωραφίας του, των ηθών και των εθίμων του, των κοινωνικών του συμπεριφορών και εθιμικών συνηθειών, του τρόπου σκέπτεσθαι και των φοβερών συνθηκών διαβίωσης των ανθρώπων των μεγάλων πόλεων και κυρίως της υπαίθρου. Η Ελλάδα-σαν χώρος-μας αποκαλύπτεται σαν ένας πανοραμικός χάρτης με φανερά και μη ιστορικά επιτεύγματα αλλά και συνεχείς πολιτικές καταστροφές.  Ο τόπος διαμορφώνει τους αυθεντικούς στο ήθος κατοίκους του αλλά με αρκετά στοιχεία μακραίωνου πρωτογονισμού και ο ίδιος διαμορφώνεται από σταθερά, αποκτώντας μια οντολογική θα γράφαμε υπόσταση.  Η αυθεντική χωρίς εθνικά ψιμύθια συνείδηση των νεοελλήνων αποτυπώνεται με καθαρότητα και σοβαρότητα, ο ατίθασος και ακαλλιέργητος ψυχισμός των φωτίζεται με μέτρο και χωρίς αφορισμούς, το ακατέργαστο και πηγαίο μεγαλείο του συμπορεύεται με τις συχνές ασυνείδητες πτώσεις του,, η γύφτικη πολλές φορές, αρχοντιά του, στηλιτεύεται όπως και η έλλειψη ουσιαστικής του καλλιέργειας, οι αλλόκοτες συνήθειές του, ενός λαού που αναζητά ακόμα και σήμερα την ταυτότητά του, σκιαγραφούνται από την γραφίδα ενός λαμπερού μυαλού και μιας σοβαρής και καλλιεργημένης συνείδησης, ο ποιητής Γιώργος Σεφέρης, ο διπλωμάτης Γιώργος Σεφέρης, ο έλληνας Γιώργος Σεφέρης, δεν θεωρητικολογεί καθώς περιγράφει τα τεκταινόμενα της εποχής του, δεν σχηματίζει μια εθνική θεωρία για το γένος των Ελλήνων και προσπαθεί να εντάξει μέσα στο ερευνητικό αυτό πεδίο τον χώρο που επισκέπτεται και διαμένει και τους ανθρώπους του, όπως πράττουν άλλοι ομότεχνοί του, που πελαγοδρομούν σε σχοινοτενείς αναλύσεις για τα αίτια των παθών της φυλής. Τα πολιτικά πάθη, οι ιδεολογικές  ακρότητες, ο άσβεστος και ανοργάνωτος εθνικισμός  ενός λαού κατατρεγμένου μέσα στο διάβα της ιστορίας, αλλά και ενός λαού εγωπαθούς, ανερμάτιστου ιδεολογικά, με κατσαπλιάδικη και εμφυλιοχαρή κοινωνική συμπεριφορά κατ’ εξακολούθηση, όπως μας αποκαλύπτουν οι πηγές της ιστορικής του πορείας, εικονογραφείται από την τρυφερή, συντηρητική ματιά, ενός ατόμου ξεριζωμένου από τις πατρογονικές του εστίες, δυτικοτραφούς και με βαθειά γνώση τόσο της δικής του εθνικής παράδοσης όσο και εκείνης του δυτικού πολιτισμού. Η ευαίσθητη γραφή του, το υφολογικό του κριτήριο, οι εύστοχες παρατηρήσεις του, οι πολικές του επισημάνσεις και κρίσεις για πολιτικά πρόσωπα και υπεύθυνους φορείς της δημόσιας διοίκησης της εποχής του, οι προσωπικές του εξομολογήσεις που δεν υπερβαίνουν ποτέ τα όρια της αστικής του ευπρέπειας, η βαθειά του και ουσιαστική αγωνία για την μοίρα και την ιστορική πορεία αυτού του τόπου, οι ποιητικές του παρεμβάσεις με ποιητικές μονάδες στην πρώτη μορφή καταγραφής τους, οι στοχασμοί του πάνω σε θέματα που αφορούν τον κόσμο της ποίησης και τα προβλήματα της παράδοσης γενικότερα, η ουσιαστική του εσωτερική πίστη στον Θεό των Ελλήνων, που στηρίζεται τόσο στην πλέρια γνώση της αρχαίας επικής και λυρικής παράδοσης όσο και σε ιερά κείμενα της χριστιανικής θεολογίας, που συμπληρώνονται με ιστορικές γνώσεις και το ένστικτο ενός δυτικού έλληνα, που δεν μιμείται δουλικά την παράδοση του τόπου του, αλλά δημιουργικά και επαναδιαπραγματεύσημα όπως το επιβάλει  η στέρεα παιδεία του όσο και η διπλωματική του σταδιοδρομία, και άλλα πολλά και αξιοσημείωτα, καθιστούν τις πολύτομες αυτοβιογραφικές «ΗΜΕΡΕΣ», του ποιητή Γιώργου Σεφέρη, αναγκαίο σύμβουλο αυτογνωσίας και ερμηνείας της ελληνικής αυτοσυνειδησίας ακόμα και σήμερα.

     Τα απομνημονεύματα του Κασομούλη, του Φωτάκου, και άλλων αγωνιστών της Επανάστασης, τα απομνημονεύματα του Μακρυγιάννη και του Αλέξανδρου Ρίζου Ραγκαβή, οι απόψεις και οι θέσεις του Νίκου Καζαντζάκη όπως καταγράφονται τόσο στην «Αναφορά στον Γκρέκο» όσο και διάσπαρτες συναντώνται στην αλληλογραφία του, οι εθνικές θέσεις του Κωστή Παλαμά, όπως τις διαβάζουμε στα «Άπαντά» του, και οι αξιοπρόσεκτες του Οδυσσέα Ελύτη στα «Ανοιχτά Χαρτιά», και θα προσθέταμε και ορισμένες επιλεκτικές προσωπικές μαρτυρίες ορισμένων αγωνιστών της Εθνικής Αντίστασης της περιόδου της Ιταλικής και Γερμανικής Κατοχής, καθώς και τις σύγχρονές μας πολιτιστικές-πολιτικές απόψεις και θέσεις του Μάνου Χατζιδάκι, όπως εκφράζονται μέσα στα δημοσιευμένα γραπτά του και ίσως και σε ένα μέρος της Μουσικής του παρακαταθήκης, είναι οι τα αναγκαία δοκάρια που στηρίζεται το οικοδόμημα του Έθνους των Ελλήνων. Είναι μαζί με άλλα κείμενα, τα απαραίτητα υλικά που χρειάζεται ο ντόπιος κάτοικος αυτής της χώρας και ο ξένος ενδιαφερόμενος για να κατανοήσει την συνέχεια του λόγου του Θουκυδίδη, του Αισχύλου, του Ευριπίδη, του Σοφοκλή, του Αριστοτέλη, σιμά με τον μεταγενέστερο των τεσσάρων Ευαγγελιστών. Ο λόγος των ελλήνων ποιητών στους οποίους ανήκει και ο ποιητής Γιώργος Σεφέρης, είναι η γέφυρα που ενώνει το ελληνικό ιστορικό χθες με το ελληνικό πολιτικό αύριο. Ο ημερολογιακός λόγος του Γιώργου Σεφέρη, είναι μια παλλόμενη και αγωνιούσα συνείδηση της ελληνικής φυλής. Υπάρχουν σελίδες των ημερολογιακών του καταθέσεων, όσο και εκείνων των «Πολιτικών του Ημερολογίων» που θα γράφαμε, χωρίς να είναι «ύβρις» προς το πρόσωπό του, που τον υπερβαίνουν σαν διστακτικό διπλωμάτη, συντηρητική προσωπικότητα, κρυψίνου χαρακτήρα, μετρημένο ποιητή, αλλά όχι τόσο λιγομίλητου όπως μας φανερώνει η ογκώδης και πολύτομη Αλληλογραφία του, οι σκέψεις του, είναι η συνείδηση του Έθνους, ακόμα και σήμερα, όσο και αν θέλουν να το παραβλέπουν πολλοί σύγχρονοί μας διανοούμενοι. Και κάτι που αξίζει να επισημανθεί, ο προσεκτικός αναγνώστης, θα παρατηρήσει, το πόσες φορές ο ποιητής και άνθρωπος Γιώργος Σεφέρης, μιλά για την ανάγκη του να έχει κοντά του έναν αληθινό καρδιακό φίλο. Η προσωπική του αυτή ανάγκη και επιθυμία, επαναλαμβάνεται πάμπολλες φορές μέσα στο έργο του, και είναι συγκλονιστικό να ακούς από τα χείλη ενός ανθρώπου που συναναστρέφεται τόσον κόσμο λόγο της διπλωματικής του ιδιότητας και της συναναστροφής του με σημαντικούς πνευματικούς ανθρώπους της γενιάς του και όχι μόνο, να επιθυμεί την ανάγκη ενός συντρόφου.         

ΠΟΙΗΣΗ 1978

ΠΟΙΗΣΗ 1978

    «Η ποίηση γίνεται από όλους, όχι από έναν» είπε ο Λωτρεαμόν. Και το επίπεδο του ποιητικού λόγου μιας χώρας καθορίζεται, όχι τόσο από τις ελάχιστες χαρακτηριστικές κορυφώσεις του, όσο από την ποιότητα όλης της παραγωγής, στο συγκεκριμένο πάντα χρόνο.

    Με την ετήσια έκδοση «Ποίηση»-πού αυτός εδώ είναι ο τέταρτος τόμος της-αποβλέπουμε ακριβώς στη συγκέντρωση και παρουσίασης μιας ομάδας-με διαφορετική κάθε φορά σύνθεση-από σύγχρονους δημιουργούς, που η δουλειά τους να μπορεί να δίνει το μέτρο των γενικότερων σημερινών τάσεων.

    Όσο κι αν οι ψηφίδες που αποτελούν το μωσαϊκό είναι ανόμοιες μεταξύ τους, σε μέγεθος ή χρώμα, η εικόνα που τελικά εμφανίζεται-σ’ ένα τόμο χωριστά, αλλά και στο σύνολό τους-πιστεύουμε πως δείχνει ακέραια το πρόσωπο της Ποίησης, όπως σαρκώνεται εδώ και τώρα.

         Θανάσης Θ. Νιάρχος-Αντώνης Φωστιέρης, Αθήνα 1978

• ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΓΓΕΛΑΚΗΣ

-Ο ΚΥΡΙΟΣ ΗΜΩΝ

-Η ΟΔΟΣ ΘΡΑΣΥΒΟΥΛΟΥ

-ΟΝΕΙΡΩΞΗ

-ΦΥΤΑ ΥΔΡΟΒΙΑ

•ΚΡΙΤΩΝ ΑΘΑΝΑΣΟΥΛΗΣ

-Ο ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΣ ΠΟΛΙΤΗΣ

-Η ΑΓΑΠΗ Μ’ ΕΦΕΡΕ ΚΟΝΤΑ ΣΤΟ ΦΟΝΟ

-ΤΗΣ ΦΑΝΤΑΣΙΑΣ ΠΟΛΙΤΗ

-ΓΥΡΝΩ ΝΑ ΔΩ…

-ΠΟΛΙΤΗ, ΕΙΝΑΙ ΚΟΙΝΗ ΚΑΙ ΙΑ Η ΜΟΙΡΑ…

-ΠΟΛΙΤΗ ΤΩΝ ΟΛΟΦΩΤΩΝ ΟΔΩΝ

-ΕΚΕΙ ΠΟΥ ΦΤΑΣΑΜΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΤΟ ΠΟΥΜΕ…

-ΑΝΕΜΟΣΚΑΛΑ

•ΜΑΝΤΩ ΑΡΑΒΑΝΤΙΟΥ

-ΓΡΑΦΗ Δ. (απόσπασμα)

•ΜΑΡΙΟΣ ΑΦΕΝΤΟΠΟΥΛΟΣ

-ΒΙΒΛΙΟ ΠΑΡΑΠΟΝΩΝ

Το τέλος της παιδικής ηλικίας

Ποίημα της Ρ…-ξαναγραμμένο

Εκ του αγγλικού

Μνήμη Άρη Αλ.

Μέρες του 1978

Βεατρίκη

Αναμνήσεις της παντοδυναμίας του Θεού

Κριτική μιας φιλοσοφικής σταδιοδρομίας

•ΜΠΙΛΗ ΒΕΜΗ

-ΖΗΤΕΙΤΑΙ ΚΑΝΤΗΛΑΝΑΦΤΗΣ

-ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ

-Η ΣΚΟΥΡΙΑ ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ

-ΤΕΛΩΝΕΙΟ

-ΤΟ ΜΑΤΙ ΠΟΥ ΜΑΣ ΖΥΓΙΑΖΕΙ

•ΤΑΣΟΣ ΔΕΝΕΓΡΗΣ

-Η ΓΥΝΑΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΓΚΑΘΙ

-ΛΑΚΥ ΛΟΥΤΣΙΑΝΟ

-Ο ΜΕΓΑΣ ΠΑΡΑΝΟΪΚΟΣ

-ΕΘΝΙΚΗ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ

-ΝΕΑ ΟΡΛΕΑΝΗ

•ΦΙΛΙΠΠΟΣ ΔΡΑΓΟΥΜΗΣ

-ΕΝΑ ΜΑΓΙΚΟ ΧΑΛΙ

-ΚΑΘΩΣ ΤΑ ΑΣΤΡΑ ΒΥΘΙΖΟΥΝ ΤΑ ΚΟΥΤΑΛΙΑ ΤΟΥΣ ΣΤΑ ΜΑΛΛΙΑ ΣΟΥ

•ΑΛΕΞΗΣ ΖΑΚΥΘΗΝΟΣ

-Η ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ

-ΤΟ ΞΕΚΙΝΗΜΑ

-ΠΛΑΣΜΑ ΤΕΛΕΥΤΗΣ

-ΤΟ ΟΝΕΙΡΕΜΕΝΟ ΣΠΙΤΙ

•ΡΟΥΛΑ ΚΑΚΛΑΜΑΝΑΚΗ

-ΑΔΕΣΠΟΤΑ

•ΝΙΚΟΛΑΟΣ ΚΑΛΑΣ

-ΓΟΝΟΣ ΚΑΙ ΓΟΝΥ

•ΛΕΥΤΕΡΗΣ ΚΑΝΕΛΗΣ

-ΤΡΙΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Ι,ΙΙ,ΙΙΙ

•ΝΙΚΟΣ ΚΑΡΥΔΗΣ

-ΕΞΑΚΟΛΟΥΘΩ ΝΑ ΠΡΟΣΕΥΧΟΜΑΙ

-ΟΙ ΕΛΑΙΩΝΕΣ

-ΔΕΝ ΘΥΜΑΜΑΙ ΚΑΛΑ

-ΔΕΝΤΡΑ ΣΤΑ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΧΙΛΙΟΜΕΤΡΑ

•ΛΙΝΑ ΚΑΣΔΑΓΛΗ

-ALTERNATIVES

-ΤΑ ΔΑΧΤΥΛΙΔΙΑ ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ

-ΑΥΤΟ ΤΟ ΠΡΟΣΩΠΟ

-ΕΙΚΟΝΕΣ ΑΠΟ ΜΙΑ ΕΚΘΕΣΗ

-ΜΙΑ ΠΑΛΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ

-ΘΑ ΘΕΛΑ ΝΑ ΜΠΟΡΟΥΣΕΣ

•ΤΑΣΟΣ ΚΟΡΦΗΣ

-ΑΡΧΕΣ ΦΘΙΝΟΠΩΡΟΥ

-ΕΣΕΝΑ ΘΥΜΗΘΗΚΑ ΠΑΛΙ

-ΤΟ ΧΑΜΕΝΟ ΚΛΕΙΔΙ

-ΤΕΤΑΡΤΗ 15.2.1978

-Η ΝΥΧΤΕΡΙΔΑ

-ΛΟΥΛΟΥΔΙΑ ΤΗΣ ΣΤΕΡΗΣΗΣ

-ΥΣΤΕΡΟΦΗΜΙΑ

-ΑΣΚΗΣΕΙΣ 1,2,3,4

•ΜΑΡΙΑ ΚΥΡΤΖΑΚΗ

-Η ΕΤΑΖΕΡΙΑ α, β, γ, δ, ε, στ΄, ζ, η.

•ΚΩΣΤΑΣ ΛΑΖΑΝΑΣ

-ΑΡΙΘ. 4529/9 ΜΕΓΑΛΥΝΑΡΙΟΝ Ι, ΙΙ, ΙΙΙ, IV, V, VI, VII, VIII, IX.

•ΤΖΕΝΗ ΜΑΣΤΟΡΑΚΗ

-ΟΙ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ

-Η ΚΑΘΟΔΟΣ

•ΚΩΣΤΑΣ ΜΟΝΤΗΣ

-ΔΕΚΑΕΞΙ ΜΙΚΡΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ

Μπροστά στο Μνημείο του Άγνωστου Στρατιώτη

«Ανδρών επιφανών πάσα γη τάφος» Ι.

«Ανδρών επιφανών πάσα γη τάφος» ΙΙ

Εκκλησιαστικά

Ζωή

Γένεση των ειδών Ι.

Οστά

«Τους σούς υμνολόγους, Θεοτόκε…»

Τουρκική εισβολή-Η μητέρα του «αγνοουμένου»

Τι ήταν αυτό πάλι να στριγγλίζη έτσι

και να φτάνουν οι λυγμοί της ως το  μικρόφωνο του ομιλητή

και να επεμβαίνουν και να συμμεταδίδονται;

Δεν καταλάβαινα επιτέλους

πως άλλο ήταν το θύμα σήμερα;

Γένεση των ειδών ΙΙ

Μια μέλισσα στην τζαμαρία

Προς Προμηθέα (που εμπόδισε τον Δία να μας καταστρέψη)

Ο Χριστός στη Δεύτερη Παρουσία

Μια μητέρα μπροστά στο  Μνημείο του Άγνωστου Στρατιώτη

Περί Θεού

Τα νύχια μας

ΣΤΙΓΜΕΣ

•ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΝΙΚΟΛΑΙΔΗΣ

-ΤΥΧΗ

-ΚΥΚΝΕΙΟ

-ΚΑΔΡΟ

-ΜΕΤΡΑ ΚΑΙ ΣΤΑΘΜΑ

-ΞΕΦΩΤΟ

•ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΥ

-ΟΝΟΜΑΣΤΙΚΗ ΨΗΦΟΦΟΡΙΑ

-ΠΟΛΩΣΗ

-WINTER’S TALE

                   Μνήμη Ναπολέων Λαπαθιώτη

Χειμώνας η πληγή της μνήμης

κι η προσδοκία του χορού των ίσκιων

μάσκα απόβροχης γαλήνης.

Όργωσε πιά τα μάτια η συνήθεια

σπαρμένη φύκια η ποδιά της πανωραίας

άνανθη πυροστιά λέει παραμύθια.

Κάποιοι σκοποί αμάλαγοι τη λυώνουν κι όλο κλαίει

γαλβανισμένοι λόφοι, καραβιών φυλές

τραγούδια της ιξοβεργας που καίει.

•ΛΕΝΑ ΠΑΠΠΑ

-ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ

-ΓΝΩΣΗ

-ΒΔΟΜΑΔΑ

-ΧΡΟΝΟΣ

-Ο ΕΡΩΤΑΣ

•ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΠΑΣ

-ΕΠΙΜΕΤΡΟ

-ΤΑ ΠΟΥΛΙΑ

•ΚΩΣΤΑΣ ΠΛΑΣΤΗΡΑΣ

-ΕΠΙΤΥΜΒΙΟ

-ΑΠΟΛΟΓΟΣ

-ΕΛΠΗΝΩΡ ΟΞΙΤΑΝΟΣ

-ΟΝΕΙΡΟ-ΛΟΓΙΑ

-ΚΕΝΟ ΜΝΗΜΗΣ 18 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ

-ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΕΙΣ

-ΡΥΘΜΙΚΗ ΜΙΞΗ

-ΤΡΑΙΝΟ

-Η ΕΚΔΡΟΜΗ ΜΕ ΤΟ ΜΟΤΟΣΑΚΟ

•ΤΑΣΟΣ ΡΟΥΣΣΟΣ

-ΑΠΟΠΕΙΡΕΣ

-ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΣΑ ΠΟΤΕ

-Η ΦΩΝΗ ΜΑΣ

-ΤΟΠΙΟ

-Ο ΤΟΠΟΣ

-ΕΠΙΒΙΩΣΗ

-ΤΟ ΜΑΥΡΟ ΜΕΣΑ ΣΤΟ ΚΟΚΚΙΝΟ

-ΔΟΚΙΜΗ ΑΠΕΛΠΙΣΙΑΣ

•ΜΑΡΙΑ ΣΕΡΒΑΚΗ

-ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ Ι

-ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΙΙ

-ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΙΙΙ

•ΣΠΥΡΟΣ ΤΣΑΚΝΙΑΣ

-Ο ΤΥΦΛΟΣ

-ΛΥΓ ΜΟΣ

-ΒΡΑΔΙ

-ΜΕΣΑ ΣΤΗ ΝΥΧΤΑ

-ΖΗΤΗΜΑ ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑΣ

-ΤΟ ΣΚΟΤΑΔΙ

-ΤΟ ΑΠΟΓΕΥΜΑ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ ΟΤΑΝ ΕΒΡΕΧΕ

•ΚΑΙΤΗ ΤΣΙΑΜΠΟΥΣΗ

-ΠΟΙΟΣ ΕΣΜΙΞΕ ΜΑΖΙ ΣΟΥ

-ΣΦΙΓΓΑ

-ΤΑ ΕΝΔΥΜΑΤΑ

-ΤΗΣ ΑΙΓΥΠΤΙΑΣ

-ΩΣ ΠΟΣΟ ΜΠΟΡΕΙ

•ΣΤΡΑΤΗΣ ΧΑΒΙΑΡΑΣ

-ΚΑΤΩ ΣΤΗΣ ΝΥΧΤΑΣ ΤΑ ΚΛΑΔΙΑ

-ΔΥΟ ΦΟΡΕΣ ΔΕΝΤΡΟ

•ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΙΔΗΣ

-ΕΥΛΟΓΙΑ

•ΜΑΝΟΣ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙΣ

ΑΛΛΗΛΟΓΡΑΦΙΑ

(Μια επιστολή και μια απάντηση)

         από τα «Σχέδια για μια ιδανική αυτοβιογραφία»

                             Αθήνα 12  Σεπτεμβρίου 19..

        Αγαπητέ Φρήντριχ

     Πέρασε αρκετός καιρός απ’ τη τελευταία φορά που βρεθήκαμε μαζί στον σιδηροδρομικό σταθμό της Ζυρίχης. Έκανε κρύο κι εσύ δεν είχες διαβατήριο. Προσπαθούσες να πετύχεις μια νόμιμη έξοδο απ’ την πόλη. Σου πρόσφερα τότες, αν θυμάσαι, όλες τις αδυναμίες μου μέσα σε παλιές φωτογραφίες. Μά εσύ, τις δίπλωσες καλά μές σ’ ένα πακέττο άδειο από τσιγάρα και μου τις επέστρεψες, λέγοντας: «Κράτησέ τες. Για μια δύσκολη ώρα». Τι μπορούσα να κάνω; Κράτησα όση αξιοπρέπεια είτανε δυνατό νάχω εκείνη τη στιγμή, μπήκα στον πλησιέστερο τηλεφωνικό θάλαμο και τηλεφώνησα της μητέρας μου. Εκείνη μου μίλησε με θυμό γιατί αργούσα και το φαγητό είτανε κι όλας έτοιμο στο τραπέζι. Της είπα πως θ’ αργήσω ακόμη παρακαλώντας την να με περιμένει, μα μούκλεισε οργισμένη το τηλέφωνο. Την ίδια στιγμή ακριβώς, πλησιάζει τον τηλεφωνικό θάλαμο ο ελεγκτής και μου λέει: «Αν ταξιδεύετε για το Παρίσι πρέπει να βιασθείτε. Το τραίνο φεύγει σε τρία λεπτά». Εσύ, άκουσες την προειδοποίηση του ελεγκτή και, χαμογέλασες. Δεν το περίμενα. Έσκυψες μάλιστα κι έκανες πως μαζεύεις τ’ αποκόμματα των εισιτηρίων που ήσαν κάτω σκορπισμένα. Δεν ξέρω τι μουρχότανε, κείνη τη στιγμή, να κλάψω ή να τραγουδήσω. Στο μεταξύ ο ελεγκτής περίμενε ν’ ακούσει τι θ’ αποφασίσω. Του λέω με σβυστή φωνή: «Υπάρχει θέση για το Πεκίνο;». Εσύ, με μια κίνηση απότομη, βγάζεις από τη τσέπη σου μια χούφτα τηλεφωνικά κέρματα, και τα πετάς χάμω με δύναμη. Την ίδια στιγμή ο ελεγκτής, τρέχει σαν τρελλός να προλάβει το τραίνο που ξεκινούσε για το Παρίσι. Πηδώ κι εγώ σ’ ένα βαγόνι πούγραψε τη λέξη LITRAI. Και χάθηκε μες από στύλους τηλεγραφικούς και από κεραίες της τηλεόρασης.

Ο καιρός πέρασε και γνωρίζω πως δεν μου συγχώρεσες ποτέ, το τηλεφώνημα που έκανα της μητέρας μου. Όμως θάπρεπε να είχες καταλάβει ότι εκείνη τη στιγμή δεν είχα τρόπο να διαλέξω. Η συνήθεια, το δέσιμο με τη μητέρα μου, είτανε κάτι πιο δυνατό απ’ την επιθυμία να ταξιδέψω μαζί σου στο Πεκίνο.

Ώφειλα να σου γράψω όλ’ αυτά κι ακόμη, ότι δεν μου διέφυγε πως τελικά δεν μπόρεσες να ταξιδέψεις χωρίς διαβατήριο. Οι τηλεγραφικοί στύλοι και οι κεραίες, δεν μου καλύψανε το απελπισμένο πρόσωπό σου έτσι καθώς χανόμουν με το τραίνο. Η διαπίστωση αυτή δεν μου παρείχε ικανοποίηση. Απλώς, μ’ έκανε να μη κλάψω και να μη τραγουδήσω. Κι  έτσι όπως ζω από τότε στη σιωπή, περιμένω μια μόνο απάντηση από σένα. Τι σ’ έκανε να χαμογελάσεις εκείνη την ώρα που ο ελεγκτής με πίεζε ν’ αποφασίσω; Η αμηχανία μου, για τη μελλοντική μου οριστική απουσία;

                             Με τα πιο ανορθόδοξα αισθήματα

                                       Μάνος

Πεκίνο 24 Δεκεμβρίου 19..

    Αγαπητέ Μάνο,

πήρα το γράμμα σου κι απαντώ στο ερώτημα που καθώς φαίνεται σε βασανίζει. Χαμογέλασα, γιατί εγώ γνώριζα καλά πως θα έφθανα κάποτε στο Πεκίνο. Άλλωστε όπως βλέπεις, σου γράφω από κεί.

                             Σε χαιρετώ με ορθόδοξα αισθήματα

                                       Φρήντριχ          

 •ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ

-ΖΑΚΥΝΘΟΣ

    Αυτά είναι τα ονόματα των συμμετεχόντων και ορισμένα από τα περιεχόμενα των κειμένων που επιλεκτικά επέλεξα να μεταφέρω εδώ, στον τέταρτο αυτόν τόμο της ΠΟΙΗΣΗΣ, των Θανάση Θ. Νιάρχου και Αντώνη Φωστιέρη, που κυκλοφόρησε για λογαριασμό των εκδόσεων «ΚΕΔΡΟΣ» τον Νοέμβρη του 1978.

    Στον τόμο αυτόν βλέπουμε να συμμετέχουν και Πειραιώτες ποιητές και ποιήτριες, όπως ο Ανδρέας Αγγελάκης και η δικαστικός και ποιήτρια Ρούλα Κακλαμανάκη, να υπάρχει συμμετοχή από το μαρτυρικό και σκλαβωμένο ακόμη και σήμερα νησί της Κύπρου-που και αυτό έχει ακόμα πρόσφυγες, για να μην το ξεχνάνε οι μεγαλόστομοι αριστεροί ανθρωπιστές, ο Κώστας Μόντης και ο Κυριάκος Χαραλαμπίδης, να συμμετέχουν στον τόμο αρκετές γυναικείες φωνές με εξαιρετικές ποιητικές δημοσιεύσεις, και οι παρουσιαζόμενοι, να είναι από διαφορετικές ηλικιακά γενεές και σχολές. Εύκολα διακρίνει κανείς που τυγχάνει να παρακολουθεί τα ελληνικά γράμματα ότι, ανάμεσα στα πρόσωπα που δημοσίευσαν ποιήματα, βρίσκονται ο Σπύρος Τσακνιάς, που εκτός από ποιητής υπήρξε και καταξιωμένος βιβλιοκριτικός, ο Στρατής Χαβιαράς, που αν δεν κάνω λάθος σταδιοδρόμησε σαν πεζογράφος στην Αμερική, στην μεγάλη αυτή ήπειρο από όσο γνωρίζουμε, αυτοεξορίστηκε και ένας από τους σημαντικότερους υπερρεαλιστές ποιητές ο Νικήτας Ράντος, δηλαδή ο Νικόλαος Κάλας. Ο ενδιαφέρων επίσης μεταφραστής και ποιητής Τάσος Ρούσσος δημοσιεύει στίχους του, ο παλαιός ηλικιακά εννοώ εκδότης, και συνεργάτης του πειραιώτη Μάριου Πλωρίτη, ο Νίκος Καρύδης, ο ιδρυτής του εκδοτικού οίκου «Ίκαρος», εμφανίζεται με ποιήματά του, ο εκδότης βιβλίων και περιοδικού ο συγγραφέας Ρομποτής, ο γνωστός μας Τάσος Κόρφης, παρουσιάζεται εδώ, ο οποίος σημειωτέων, από την επόμενη χρονιά1979, άρχισε να εκδίδει τις δικές  του «Ποιητικές Φωνές». (ανοίγοντας μνημονική παρένθεση, τον θυμάμαι στο σπίτι του να μου μιλά για τον Στρατή Δούκα, και για το ισχνό περιοδικό του. Γλυκύτατος άνθρωπος, πρόσχαρος και προσηνής, όπως και η τρυφερή και γλυκιά γατομάνα Μαρία Σερβάκη, αλλά, δεν θα μπορούσα να ξεχάσω και την παρουσία της ποιήτριας Λίνας Κάσδαγλη, και φυσικά, τα τηλεφωνήματα και τις συζητήσεις με την σημαντική ποιήτρια και εξίσου αξιόλογη μεταφράστρια και επιμελήτρια βιβλίων, ποιήτρια Μαρία Κυρτζάκη, εύχομαι και οι δύο Μαρίες, να είναι γερές και να δημιουργούν). Αρκετά γνωστό επίσης είναι και το πεζογραφικό έργο, του δύσκολου για μένα, Αριστοτέλη Νικολαΐδη. Τον θυμάμαι σε τηλεφωνική μας συζήτηση από το σπίτι του Κίμωνος Φράϊερ, ένας απέραντος σιδηρόδρομος λέξεων ήταν η φωνή του, ευτυχώς που από σεβασμό δικό μου, δεν συνάντησε την δική μου σιδηροδρομική φλυαρία και δεν τρακάραμε. Την ποιήτρια Μαντώ Αραβαντινού την θυμάμαι από την εποχή του συγχωρεμένου Κώστα Ταχτσή, ήσαν φίλοι, ο Ταχτσής την εκτιμούσε, από ότι μου έλεγε, αυτός μου πρωτομίλησε για αυτήν και διάβασα ποιήματά της, μια επίσης μάλλον λησμονημένη πεζογράφο που εκτιμούσε ο συγγραφέας του «Τρίτου Στεφανιού» και όχι μόνο, ήταν η συγγραφέας Καίη Τσιτσέλη. Και μια πληροφορία, εκείνη την εποχή, κυκλοφορούσαν κάτι μικρά βιβλιαράκια τσέπης με μεταφρασμένα μυθιστορήματα, ήταν οι γνωστές τότε, εκδόσεις «Δελφίνι», αν θυμάμαι καλά,(όχι οι μεταγενέστερες που εξέδωσαν και το πολύτομο έργο του πειραιώτη Δημοσθένη Βουτυρά-που παρεμπιπτόντως, σε ένα του μόνο διήγημα αναφέρεται στην πόλη), το πασίγνωστο Love Story, το είχε μεταφράσει ο Κώστας Ταχτσής, ή τουλάχιστον, υπήρχε το δικό του το όνομα. Ο στιχουργός και ποιητής Δημήτρης Χριστοδούλου, είναι μία ακόμη περίπτωση μάλλον ξεχασμένου ποιητή, τον θυμάμαι στον χώρο πολιτισμού του ΠΑΣΟΚ, ένας πανύψηλος και ωραίος, δυναμικός και μαχητής διανοούμενος. Ο παρών τόμος, μου έδωσε την δυνατότητα να γνωρίσω τον δημιουργό Μάριο Αφεντόπουλο και την ποιήτρια Καίτη Τσιαμπούση. Τέλος, σκοπίμως και με μεγάλη ευχαρίστηση, μεταφέρω εδώ, το κείμενο «Αλληλογραφία» του Μάνου Χατζιδάκι, αυτήν την ανεπανάληπτη περίπτωση των ελληνικών γραμμάτων και της μουσικής, του έλληνα με ήθος άντρα και δάσκαλου του Έθνους των Ελλήνων.

Γιώργος Χ. Μπαλούρδος

Πρώτη γραφή σήμερα Σάββατο, 3 Σεπτεμβρίου 2016

Πειραιάς 3 του Σεπτέμβρη, και ο νοών νοείτω

ΥΓ. Να προσφέρουμε ένα κουλουράκι στον Σταύρο Θεοδωράκη και ένα μυστρί στον κυρ Αλέξη τον τροπαιοφόρο που από τα πολλά πολιτικά ψέματα, τώρα που τρούπωσε (όπως θάλεγε και ο Κώστας Βουτσάς), στα κανάλια της εξουσίας, μοιράζει αφειδώς  εκατομμύρια στο πόπολο, που τα πήρε από τους νέους επιχειρηματίες καναλάρχες, Αλήθεια, πως καταδέχτηκαν οι επιτυχημένοι αυτοί επιχειρηματίες να κλειστούν μέσα σε ένα οίκημα και να μην μπορούν να πάνε ούτε προς νερού τους; Τι είχαν διαβάσει πριν μεταβούν στο φρούριο για να τους εμψυχώσει, τους Ελεύθερους Επιχειρηματίες Πολιορκημένους; Ο Tempora o Mores.

Πάντως, ο υπογράφων αυτό το υστερόγραφο, οφείλει να δηλώσει μετά παρρησίας και μετά σεβασμού προς τα νέα τηλεοπτικά μας ήθη, ότι αφού πρώτα ξοφλήσει τον ΕΝΦΙΑ του-εδώ μου έκατσε αυτός ο φόρος, μαζί με τα δύο χρόνια που μου ανέβασαν το όριο συνταξιοδότησης 67, οι μελανόμορφοι ροζ αριστεροί σύντροφοι του Πάκη-δεν θα παρακολουθήσει τα νέα τέσσερα κανάλια, αν πρώτα δεν μας υποσχεθούν οι νέοι και παλιότεροι καναλάρχες ότι δεν θα ξεκινήσουν την τηλεοπτική τους μετάδοση με την αριστερή πολιτιστική εκπομπή μεγάλης ακροαματικής εμβέλειας, «Ο  Κλούβιος και η Σουβλίτσα», που σύσσωμη η κυβέρνηση μετά των  ψηφοφόρων της αναμένει με μεγάλη αγωνία, ομού και ο ιταλός σύντροφος Μπερλίνγκουερ που  βρίσκεται στην φωτογραφία.

Και τώρα, τι θα κάνουμε χωρίς τις ενδυματολογικές προτάσεις της Όλγας Τρέμη και τις γραβάτες του Γιάννη Πρετεντέρη; Αρκούν τα λευκά πουκαμισάκια του Γιώργου Αυτιά, για να ενημερωθούμε;

Έλληνες ψηφοφόροι όλων των παρατάξεων, ξαναψηφίστε τους;

Το Πάρθιο βέλος του Κυριάκου, αναμένει την σειρά του.                           

     

    

ΠΟΙΗΣΗ 1977

ΠΟΙΗΣΗ ‘ 77

των Θανάση Θ. Νιάρχου-Αντώνη Φωστιέρη

εκδόσεις Κέδρος 1977

Φωτοστοιχειοθεσία: «Φωτοκύτταρον ΕΠΕ

Εκτύπωση Όφσετ, Αθανασόπουλος-Παπαδάμης-Ζαχαρόπουλος

Για λογαριασμό των εκδόσεων «ΚΕΔΡΟΣ» Νοέμβρης 1977

Δραχμές 200

Η «Ποίηση» έχει περιλάβει ως τώρα («Ποίηση ‘75», «’76», «’77») εκατό από τους σημαντικότερους νεοέλληνες ποιητές.

Σ’ ένα χώρο και σε μια εποχή, όπου τουλάχιστον ένα ποιητικό βιβλίο έρχεται στο φως κάθε μέρα, μια τέτοια παγιωμένη στην περιοδικότητά της και «συλλογικού χαρακτήρα» έκδοση, πιστεύουμε πως βοηθάει σημαντικά τη προσέγγιση ενός όσο γίνεται μεγαλύτερου κοινού με το ποιητικό φαινόμενο στην πιο βαθιά, πολύπλευρη και σοβαρή λειτουργία του. Γιατί, χωρίς φυσικά να σκοπεύει στην υποκατάσταση των επιμέρους ποιητικών φωνών, δίνει μια σαφή αίσθηση αυτού του χώρου, ενώ ακόμη βρίσκεται εν τω γίγνεσθαι.

    Στην «Ποίηση ‘77» υπάρχουν, με αδημοσίευτα κείμενα τους, και δυό πρόσφατα χαμένοι ποιητές, ο Ανδρέας Εμπειρίκος και η Κοραλία Θεοτοκά, ένδειξη τιμής γι’ αυτούς, και ενθύμησης.

         Θανάσης Θ. Νιάρχος-Αντώνης Φωστιέρης

Αθήνα 1977

•Δ. Ι. ΑΝΤΩΝΙΟΥ

•ΝΑΝΟΣ ΒΑΛΑΩΡΙΤΗΣ

•ΓΙΑΝΝΗΣ ΒΑΡΒΕΡΗΣ

•ΓΙΩΡΓΟΣ Θ. ΒΑΦΟΠΟΥΛΟΣ

•ΣΤΕΛΙΟΣ ΓΕΡΑΝΗΣ

ΑΞΙΟΣ Ο ΜΙΣΘΟΣ ΣΟΥ ΘΕΟΦΙΛΕ

Μεγάλη ασκήμια αυτός ο κόσμος, Θεόφιλε

και σωστά μας τον έπλασες απελέκητο μέσα στις

ζωγραφιές σου. Φτηνοδουλιά είν’ ο άνθρωπος του Θεού

και μάλιστα της κακιάς ώρας. Και να σκεφτείς

πως είχε τόσα πολύτιμα μέταλλα ο φιλάργυρος

κι από τσιγκουνιά μας έπλασε με τις λάσπες.

Άξιος ο μισθός σου φτωχέ αδερφέ μου Θεόφιλε

που κατάργησες την προοπτική απ’ τις λάσπες. 

•ΚΙΚΗ ΔΗΜΟΥΛΑ

•ΑΡΗΣ ΔΙΚΤΑΙΟΣ

•ΝΙΚΟΣ ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟΣ

•ΑΝΔΡΕΑΣ ΕΜΠΕΙΡΙΚΟΣ

•ΚΟΡΑΛΙΑ ΘΕΟΤΟΚΑ

•ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΙΣΑΡΗΣ

•ΙΑΣΩΝ ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ

•ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΑΚΟΥΛΙΔΗΣ

ΟΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΙ ΤΩΝ ΨΑΡΟΝΙΩΝ

Ι

Κι η επιμονή μου εκ των ων ουκ άνευ

να τραγουδώ νυχθημερόν

των παρελθόντων χρόνων τις εικόνες.

20

Αν μάγαπούσες κι επιθυμούσες ο έρωτάς μας θάταν κρυφός.

21

Το στομάχι μου πανηγυριώτικη αρκούδα χοροπηδάει στης καρδιάς μου

ντέφι το σκίρτημα. Αρμονικά συμφωνικά παθολογικά ερωτικά

ερασιτεχνικά. Βουτιές στα αβαθή και ψάχνω για πετρέλαιο. Ψέμματα.

Τον Καρυωτάκη ψάχνω.

•ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΡΑΒΑΣΙΛΗΣ

•ΒΑΣΙΛΗΣ ΚΑΡΑΒΙΤΗΣ

•ΓΙΑΝΝΗΣ ΚΑΡΑΤΖΟΓΛΟΥ

•ΝΙΚΟΣ Δ. ΚΑΡΟΥΖΟΣ

•ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ Χ. ΚΑΣΔΑΓΛΗΣ

ΟΣΤΡΑΚΟ

Όστρακο: ένα κομμάτι αρχαία ζωή

γερή, πυκνή, αιώνια, με μια αχτίδα του ήλιου φυλακισμένη μέσα του

έρχεται από  τα βάθη των χρόνων σαν υπόμνηση

πως κάθε εποχή πρέπει να γράψει απάνω του ένα όνομα:

δίκαιος ή άδικος, κάποιος θα πρέπει να πληρώσει.

--

Ο πόνος του ξεχάστηκε η αδικία του συγχωρέθηκε τ’ όνομά του έσβησε

από τις βροχές

κι απόμεινε τ’ όστρακο σαν υπόμνηση

πως η αχτίδα του ήλιου μένει ζωντανή

μέσα στη φυλακή του πηλού και του χρόνου.

ΠΑΣΧΑ 1977

Το φώς της Ανάστασης έσβησε μές στα χέρια μας

καθώς πάλευε με το σκοτάδι και το αγιάζι

έσβησε όπως γλιστράει ο υδράργυρος στα δάχτυλα

το αθάνατο νερό στα παραμύθια.

Κι έμεινε ο θάνατος χλωρό κλωνάρι δάφνη

μαύρο αυγό που το κλωσάνε οι μέρες μας

κραυγή μ’ αγριεμένα μάτια που διαγράφει

ένα τόξο απ’ τη στέγη στις πλάκες της αυλής.

Πάσχα πολύχρωμο βεγγαλικό

που άστραψες μια στιγμή στον ουρανό του Απρίλη

σπίθες από κυπαρισσόμηλα.

--

ΑΝΑΜΟΝΗ

Επώδυνη αναμονή. Οι μέρες

μπερδεμένο κουβάρι ανάκατες στιγμές-

ώρες λεπτά και δευτερόλεπτα

η φωνή της δεκαοχτούρας από την κορφή του κυπαρισσιού

μια παπαρούνα απολησμονημένη απάνω στις κολώνες

επίκληση μιας ζωής που φοβάσαι πως πέρασε

επίκληση μιας ζωής που ξέρεις πως δε θα ‘ρθει.

Πρωινό του Απρίλη μέσα στο φως

που πυκνώνει τα σκοτάδια όσο ανεβαίνει ο αποκεφαλισμένος ήλιος.      

•ΜΙΧΑΛΗΣ ΚΑΤΣΑΡΟΣ

•ΜΑΡΙΑ ΚΕΝΤΡΟΥ-ΑΓΑΘΟΠΟΥΛΟΥ

•ΚΛΕΙΤΟΣ ΚΥΡΟΥ

•ΧΡΗΣΤΟΣ ΛΕΤΤΟΝΟΣ

•ΜΕΛΙΣΣΑΝΘΗ

•ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΤΙΛΗΣ

•ΓΙΩΡΓΗΣ ΠΑΥΛΟΠΟΥΛΟΣ

•ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΙΤΣΟΣ

•ΤΑΚΗΣ ΣΙΝΟΠΟΥΛΟΣ

•ΝΙΚΟΣ ΣΠΑΝΙΑΣ

•ΛΥΝΤΙΑ ΣΤΕΦΑΝΟΥ

•Γ. Ξ. ΣΤΟΓΙΑΝΝΙΔΗΣ

•ΝΙΚΟΣ ΦΩΚΑΣ

•ΝΑΤΑΣΑ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ

•ΑΡΓΥΡΗΣ ΧΙΟΝΗΣ

•ΓΙΩΡΓΟΣ ΧΡΟΝΑΣ

MADE IN CHINA

 Φωλιές πεθαμένων πουλιών

και ηλεκτρόφωνα που παίζουν αδιάκοπα

ανάμεσα η θάλασσα

ο Ντίνος να χαιρετάει το Νίκο

-Ελάτε, μην αργείτε

συνεχίζουμε

------

Θα μπορούσε κι η Μάρθα να βρεί έναν άντρα

να βολευτεί

όμως να, την Έλλη βγάζει πάλι στην ταράτσα

της κρατά τον καθρέφτη κι αυτή χτενίζεται.

Η σελήνη ψηλά καλά κρατεί το κίτρινό της χρώμα.

--------

Εκείνος μπροστά κι αυτός από πίσω

με το πόδι του που σέρνεται

τον είδε ξανά στα ουρητήρια

σήμερα Σάββατο περασμένες τρείς

σαν άλλοτε νομίζει θα τον προφτάσει

    Σημείωση1.Αυτοί είναι οι 34 ποιητές και ποιήτριες που παρουσιάζονται στην Ποίηση 1977. Οι έξι είναι γυναίκες. Από τον πειραιά, είναι οι: Στέλιος Γεράνης που παρουσιάζεται με έξι ποιήματά του, ο Γιάννης Κακουλίδης με ένα του ποίημα, και ο Γιώργος Χρονάς με τρείς τίτλους ποιημάτων του. Και οι τρείς ποιητές του πειραιά τυγχάνει να είναι και στιχουργοί. Αναφέρω στην ομάδα αυτή και τον κυρό Στέλιο Γεράνη, μια που το ποίημά του(πάρε ναυτάκι, ναυτάκι συριανό…) που μελοποίησε ο συνθέτης Γιώργος Ζαμπέτας γνώρισε και γνωρίζει ακόμα μεγάλη εμπορική επιτυχία και τραγουδιέται ευρέως. Γνωρίζουμε επίσης ότι ο Εμμ. Χ. Κάσδαγλης, γεννήθηκε στον πειραιά,(την πληροφορία μου την είχε δώσει με στοιχεία η σύζυγός του, Κορίνθια ποιήτρια και μεταφράστρια Λένα Κάσδαγλη στο πάντα φιλόξενο σπίτι της).

    Σημείωση 2. Η Κοραλία Δημητρίου Ανδρειάδη, που γεννήθηκε στο Νέο Φάληρο στις 5 Μαίου 1935 και αυτοκτόνησε πηδώντας από την ταράτσα του σπιτιού της στην Αθήνα στις 18 Δεκεμβρίου 1976, ημέρα Σάββατο, είναι η εξαίρετη ποιήτρια Κοραλία Γ. Θεοτοκά, η δεύτερη σύζυγος του γνωστού σε όλους μας συγγραφέα Γιώργου Θεοτοκά που παντρεύτηκαν στις 11 Ιουλίου του 1966, αλλά, απεβίωσε ο Θεοτοκάς τον Οκτώβριο της ίδιας χρονιάς. Το 1963 από τις εκδόσεις Φέξη κυκλοφορεί την πρώτη της ποιητική συλλογή με τίτλο «Απόπειρες», το 1967 από τις εκδόσεις Ίκαρος δημοσιεύεται η δεύτερη ποιητική της συλλογή «Σε άλλο φως», το 1971 από τον ίδιο εκδοτικό οίκο βγαίνει η τρίτη της ποιητική συλλογή «Η Ταυτότητα». Τέλος, το Δεκέμβρη του 1977 από τις εκδόσεις και το βιβλιοπωλείο της Εστίας κυκλοφορεί ένας ογκώδης τόμος αφιερωμένος στην μνήμη της, «ΚΟΡΑΛΙΑ ΘΕΟΤΟΚΑ»-τα κείμενά της, τα κείμενα για το έργο της. δραχμές 350, με την φροντίδα της Τζούλιας Ανδρειάδου-Σταμπουλοπούλου αδερφή της ποιήτριας, και την επιλογή και ταξινομική συμπαράσταση των ποιητών Νίκου Δ. Καρούζου και Θανάση Θ. Νιάρχου, σε επιμέλεια έκδοσης του ζωγράφου και χαράκτη Παναγιώτη Κατσουλίδη.

    Σημείωση 3. Ο ποιητής Ανδρέας Εμπειρίκος γεννήθηκε στις 2 Σεπτεμβρίου του 1901 και απεβίωσε στις 3 Αυγούστου του 1975. Το 1974 ένα χρόνο πριν την φυγή του, από τις εκδόσεις «ΠΛΕΙΑΣ» κυκλοφορούν τα ποιητικά του έργα «Υψικάμινος» και «Ενδοχώρα», και από τις εκδόσεις «Τραμ» «Ο Δρόμος».

Γιώργος Χ. Μπαλούρδος

Πρώτη γραφή σήμερα Πέμπτη, 1 Σεπτεμβρίου 2016

Πειραιάς 1/9/2016    

Concrete Poetry- Poesia Concreta

Συμπόσιο συγκεκριμένης ποίησης

“Poesia Concreta”- “Concrete poetry”

         της Έρσης Λάγκε

  

     Η συγκεκριμένη ποίηση, όπως μπορεί να μη γνωρίζουν στην Ελλάδα, είναι η προσπάθεια της συνειδητής χρησιμοποίησης του υλικού της γλώσσας. Δηλαδή όχι η μεταχείρησή του για την παραπέρα φραστική πιά επικοινωνία με έννοιες. Η προσπάθεια κατάβασης στα πρώτα λιθάρια της δομής του λόγου κι η ανάλυση του στα επιμέρους δομικά του στοιχεία, τα γράμματα, τους φθόγγους, τις λέξεις και τις συλλαβές.

     Όπως λέει ο Πιέρ Γκαρνιέ, «η συγκεκριμένη ποίηση» δηλώνει το πέρασμα σε μια νέα  βαθμίδα κουλτούρας. Μ’ αυτήν ο άνθρωπος απαλλάχτηκε από την ίδια του την ομιλία. Είναι ανόητο το να παρατηρεί κανείς τη «συγκεκριμένη ποίηση» σαν τμήμα μιας ορισμένης γλώσσας(γερμανικά, γαλλικά, κινέζικα). Οι γλώσσες είναι ένα θεσμικό-χωρικό πλησίασμα κι η συγκεκριμένη ποίηση δεν δημιουργείται από τους ιδιωματισμούς τους, αλλά από τα κοινά τους σημεία. Η σημασία της συγκεκριμένης ποίησης δεν είναι η αλλαγή που φέρνει στην καθομιλουμένη, αλλά η μετουσίωση την οποία προκαλεί στο σύνολο της γλωσσικής επικοινωνίας. Ό,τι προσθέτουμε σαν ολότητα στην ομιλία μας, είναι η τωρινή μας διανοητική κατάσταση κι αυτή αποτελείται από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, αστραπιαίες συγκοινωνίες και διαστήματα. Σ’ αυτή λοιπόν τη βάση ολοκληρώνεται η διεργασία μας για και με τη γλώσσα, σε μια φόρμα του σημερινού ανθρώπου που πιά ταυτίζεται με το Διάστημα».

    Κι η Ιλζε Γκαρνιέ συμπληρώνει για το πώς διαβάζεται μια τέτοια λογοτεχνία: «Η ανάγνωση με τη συνηθισμένη έννοια είναι μια χρονική διαδικασία, λέει όπως άλλωστε και το γράψιμο. Όμως το γραφτό, ενώ το γράψιμο παραμένει φυλακισμένο στη χρονική του διάσταση, γίνεται φόρμα στο χώρο. Από αυτό το γεγονός, παίρνει η «οπτική ποίηση» τις συνέπειές της. Η μετουσίωση του χρόνου σε χώρο γίνεται εδώ κύρια, αμετάκλητη και τελεσίδικη διαδικασία. Η ανάγνωση της «συγκεκριμένης ποίησης» είναι μια κίνηση προς την κατεύθυνση του χώρου, μέσα στον οποίο βρισκόμαστε, ακόμα και αν δεν μας έχει γίνει συνειδητό. Η ανάγνωση ήτανε ίσαμε τώρα μια σιγουριά από τον έξω κόσμο, απόκοβε την απευθείας επαφή στη σιωπή του αναγνωστηρίου, εκεί όπου μπορούσε κανείς γαλήνιος να συνδιαλλαγεί με τις καταιγίδες του κόσμου. Με τη «συγκεκριμένη ποίηση» ο αναγνώστης, αντίθετα, ξαναγκρεμίζεται στο χώρο. Αν η ανάγνωση ήταν μέχρι τώρα κάτι το ξένο προς το εγώ του αναγνώστη, με τη «συγκεκριμένη ποίηση» γίνεται απωθητική. Η ανάγνωση φωτίζεται από τη γλώσσα, η οποία, εξορισμένη πίσω στην ύλη της, γίνεται δυσανάγνωστη, γιατί δεν έχει πιά καμία αξία χρήσης. Γι’ αυτές τις αιτίες είναι δύσκολο ή μάλλον σχεδόν αδύνατο να «διαβάσει» κανείς ένα τέτοιο κείμενο».

    Στο Μπήλεφελντ ιδρύθηκε πριν πέντε χρόνια, με πρωτοβουλία του τοπικού Πανεπιστημίου, από 30 συγγραφείς, το αποκαλούμενο «Συμπόσιο Νέας Ποίησης», που εξελίχθηκε σήμερα σ’ έναν από τους σημαντικότερους χώρους συζήτησης συγγραφέων» όχι Μπέστ-σέλερς.

    Η αρχή βρίσκεται στην δεκαετία του 50 μ’ εκδόσεις από μικρότερους εκδοτικούς οίκους, στους οποίους η κριτική δίνει λιγότερη προσοχή. Αυτή η λεγόμενη μη αφηγηματική λογοτεχνία, ξεπερνά τα όρια της καθιερωμένης «φραστικής», ας πούμε, λογοτεχνίας, χρησιμοποιώντας για επεξήγηση ή και ολοκλήρωση ακουστικά, χορευτικά και άλλα οπτικά μέσα. Δίνω ένα παράδειγμα: «Σόμπα κάρβουνου» (δηλαδή μια σόμπα που καίει κάρβουνο). Ζωγραφίζεται πάνω σε χαρτί μια σόμπα φτιαγμένη από κομμάτια κάρβουνο, στη δεύτερη εικόνα βλέπεις να της βάζουν φωτιά, ενώ στην τρίτη έχει πιά σωριαστεί σ’ αποκαΐδια, κυριολεκτώντας, στην έκφραση «σόμπα κάρβουνου».

    Άλλο παράδειγμα: Ζωγραφίζουμε με τη λέξη μήλο,  μήλο, μήλο, το σχήμα του μήλου και στην άκρη αντί για τη λέξη μήλο, βάζουμε τώρα ένα σκουλήκι.

    Δηλαδή αντλεί απ’ όλες τις τέχνες οικειοποιούμενη τις δυνατότητες τους για ν’ ανοίξει νέες διαστάσεις και ίσως-ίσως νέα λογική.

    Σ’ έναν κόσμο όπου η τέχνη του κινηματογράφου δανείστηκε απ’ όλες τις άλλες, αποσβήνοντας ή παρακάμπτοντας τα όριά τους, πήραν και οι υπόλοιπες τέχνες αλλότρια στοιχεία, μπαίνοντας σε ξένες περιοχές. Έβαλε η ζωγραφική υπότιτλους μέσα ή πλάι σε πορτραίτα και τα τοπία της, ή μουσική τίναξε κραυγές έναρθρες ή άναρθρες στις συγχορδίες της κι η λογοτεχνία άρχισε να χορεύεται, να ζωγραφίζεται ή και να τραγουδιέται.

     «Η συγκεκριμένη ποίηση, λέει ο Γερμανός Ζίγκφριντ Σμίτ, (ποιητής) έχει δοκιμάσει στα καλύτερα κείμενά της να στοχεύσει σε δύο σημεία: α) στον πειραματισμό και β) στην κατανόηση του θέματος. Μόνο με την ένωση των δύο αυτών παραγόντων μπορεί, λέει, να επέλθει η επικοινωνία.

     Αντίθετα, είναι πάντα στείρα εκεί όπου έχει απομονώσει μια απ’ τις δύο αυτές απόψεις. Όμως σε μια ενσυνείδητη παράλειψη και των δύο παραγόντων, παρουσιάζονται δυνατότητες για παραπέρα εξέλιξη, της συγκεκριμένης ποίησης, σε μια ιδεατή πιά μορφή.

    Η ιδεατή ποίηση από την άλλη μεριά, περιέχει δύο πάλι αρχές της συγκεκριμένης ποίησης: α) την αρχή της γενεολογίας της γλώσσας και β) την αρχή της ολοκλήρωσης. Όμως η λειτουργία της νόησης τέτοιου είδους, δεν είναι πιά με τα απλά αποτελέσματα ικανοποιημένη. Η προσάρτηση ιδεατών κειμένων σε σύστημα ερμηνείας παραμένει γι’ αυτό ενέφιχτη.

     Η μη προσάρτηση και μη κατανόηση τέτοιων οπτικο-χορευτικών έργων, απασχολεί τον αναγνώστη-παρατηρητή και τον κάνει συνδημιουργό και συμπαίκτη ενός αισθητικού συμπλέγματος διττής, επικοινωνίας.

     Τρείς είναι οι τρόποι της επαφής που ολοκληρώνονται: Γνώση του έργου, αυτογνωσία και νοητική εμπειρία.

     Ιδεατά κείμενα πραγματώνουν τις σύνθετες δυνατότητες της επικοινωνίας και της σημασιολογίας. Κάθε ιδεατό κείμενο, λοιπόν, δείχνει ένα πυρηνικό Σύμπαν πού το κύριο χαρακτηριστικό του είναι ο γλωσσικός διάλογος».

• Στο διάστημα από τις 13 ως τις 16 του Μαίου που μας πέρασε, οργανώθηκε με πρωτοβουλία του Ινστιτούτου Γκαίτε ένα πολύ ενδιαφέρον συμπόσιο με θέμα τη συγκεκριμένη ποίηση. Στο συμπόσιο αυτό, που συμμετείχαν 45  συγγραφείς διαφόρων εθνικοτήτων (Γάλλοι, Γερμανοί, Αυστριακοί και Άγγλοι), θίχτηκαν ιδιαίτερα θέματα σχετικά με την οπωσδήποτε όχι και τόσο γνωστή στον τόπο μας μορφή ποίησης-τη συγκεκριμένη. Μιά σύνοψη των όσων διατυπώθηκαν σ΄ αυτό το συμπόσιο αποτελεί το κείμενο που ακολουθεί.

Περιοδικό ΓΡΑΜΜΑΤΑ και Τέχνες, αριθμός φύλλου 6, Ιούνιος 1982, σελίδα 17.

Σημείωση: Το ειδικό αυτό κείμενο της ποιήτριας και συγγραφέως Έρση Λάγκε, σκέφτηκα να  μεταφέρω στο bloc μου, μια που πιστεύω, πως παρουσιάζει ακόμα και σήμερα ενδιαφέρον, αν και πολύ ειδικό, διότι δεν υπάρχουν πολλοί έλληνες ποιητές και ποιήτριες που ασχολήθηκαν και έγραψαν συγκεκριμένη ποίηση, η περίπτωση του Βολιώτη ποιητή και πεζογράφου Μιχαήλ Μήτρα, ενός από τους εκπροσώπους της γενιάς του 1970, ίσως είναι η πιο σημαντική εξαίρεση, αν δεν κάνω λάθος, είναι αυτός που έφερε την οπτική ποίηση στην Ελλάδα, με το έργο του και τις εκθέσεις του. Εκτός από τον Μιχαήλ Μήτρα που συναντάμε σε διάφορα λογοτεχνικά περιοδικά ποιήματά του της συγκεκριμένης «σχολής», βλέπε ενδεικτικά, περιοδικό «Νέο Επίπεδο», κλπ, η συγγραφέας και ποιήτρια Έρση Σωτηροπούλου, έχει γράψει  ποιήματα που ανήκουν στην συγκεκριμένη ποίηση, η ποιήτρια Ελένη Μουρέλου, η ποιήτρια και πεζογράφος Έρση Λάγκε, και ορισμένοι άλλοι σποραδικά. Το 1985 σε επιμέλεια Κώστα Γιαννουλόπουλου από τις εκδόσεις Νεφέλη, κυκλοφορεί η  «Ανθολογία συγκεκριμένης ποίησης», που περιλαμβάνει κυρίως ξένους ποιητές, αλλά και έξι έλληνες. Το 2005 από τις εκδόσεις Πατάκη κυκλοφόρησε το «ΛΕΞΙΚΟ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΩΝ ΟΡΩΝ» σε μετάφραση Γιάννα Δεληβοριά και Σοφία Χατζηιωαννίδου, του M. H. Abrams, στην σελίδα 455- υπάρχει λήμμα για την συγκεκριμένη ποίηση. Επίσης,  ο Γρηγόρης Πασχαλίδης στο «ΛΕΞΙΚΟ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ» 2007, του ίδιου εκδοτικού οίκου, σελίδα 2097 υπογράφει το λήμμα για την συγκεκριμένη ποίηση. Τέλος, οφείλουμε να επισημάνουμε το κατατοπιστικό και χρήσιμο μελέτημα της φιλολόγου και συγγραφέως Μορφίας Μάλλη για το θέμα με τίτλο «Στους «αστερισμούς» της Συγκεκριμένης Ποίησης».-Μια σύντομη χαρτογράφηση», σελίδες 139-157, όπου, εξετάζει την ευρωπαϊκή-αμερικάνικη αλλά και την ελληνική πορεία και εξέλιξη της συγκεκριμένης ποίησης, ανά  την υφήλιο, στο περιοδικό «σύγκριση» τεύχος 16/11,2005, περίοδος δεύτερη. Στο ίδιο τεύχος, ξεχωρίζει μεταξύ άλλων και η μελέτη του Δ. Αρμάου για τις «Ελληνικές μεταφράσεις της Θείας Κωμωδίας», και της Έρης Σταυροπούλου το κείμενο «Η εικόνα της Αμερικής στην ελληνική λογοτεχνία του 19^ου αιώνα. Ανάμεσα στον εξωτισμό και την ουτοπία».

Γιώργος Χ. Μπαλούρδος

Πειραιάς Τετάρτη, 31 Αυγούστου 2016

ΥΓ. Παναγιά μου, συγχώρα με, παρθένα Παναγιά όπως θα τραγουδούσε και η Βούλα Πάλα, τους άφρονες εμάς πολίτες, που δεν ψηφίσαμε τον κυρ Αλέξη τον ψευτο-καλυβήτη, τον τυχοδιώκτη πολιτικό καρεκλομπούρμπουλα της πρώτης φοράς ψευτιάς κυβέρνησής μας, που δεν τον πιστέψαμε, και δεν τον ψηφίσαμε, ούτε στις εκλογές ούτε στο δημοψήφισμα. Εμάς που μας αύξησε το όριο συνταξιοδότησης, εμάς που μας επέβαλε φόρους που δεν μας αναλογούν σαν χαμηλόμισθοι του ιδιωτικού τομέα, εμάς που διατήρησε τον ΕΝΦΙΑ, εμάς, που είναι κ...  και βρακί με τον Ολανδρέου τον πιο άχρηστο Γάλλο πολιτικό, εμάς που δεν χειροκροτήσαμε τον ξαφνικό έρωτά του με την κακιά μάγισσα Άντζελα, που έριξαν τα βάρη στον Νιμπελούγκεν υπουργό οικονομικών, που μέχρι το πρόβλημα της υγείας του επικαλέστηκαν για να μας πείσουν, αυτοί, οι μη ρατσιστές, οι ξενοσπούδαστοι κουλτουριάρηδες, ότι φταίει για το κακό χάλι της οικονομίας, θυμάστε τι έλεγε στην εκπομπή του ο κυρ Λάκης, το φερέφωνο της προπαγάνδας τους; που δεν πιστέψαμε τίποτα από όσα μας έλεγαν, γιατί το πολιτικό ψέμα κραύγαζε στα μάτια τους. Αυτοί, που συνεργάστηκαν με την δεξιά για να βγάλουν δεξιό πρόεδρο, αυτοί, που συνεργάστηκαν με τους ψεκασμένους για να πάρουν την εξουσία, αυτοί, που φλερτάρουν με τον άγιο Βασίλη των κεντρώων για να παραμείνουν στην εξουσία με κάθε τίμημα, εμάς, που δεν τους αγαπήσαμε όπως λέει ο κυρ Αλέξης ο ψευτο-πινοκιάρχης, μας ζητά να πληρώσουμε για ένα σπίτι του 1943 με μούχλα και υγρασία, και με άλλα προβλήματα, 372 ευρώ ΕΝΦΙΑ, γιατί; Επειδή κάποιοι αριστεροί εργάτες άφησαν στα παιδιά τους ένα ξυλόσπιτο; Ποια η διαφορά τους από τον Βενιζέλο που πρώτος αυτός για ένα χρόνο-τάχα μου-επέβαλε τον ΕΝΦΙΑ; Αλλά θα  μου πεις, εδώ ο νομπελίστας μας ποιητής υποστήριξε το κόμμα του κυρ Αντωνάκη, την Πολιτική Άνοιξη, για τους καρεκλοκένταυρους ατζαμήδες, τα παιδιά του Στάλιν θα μιλάμε τώρα;